Η κηδεία τελέστηκε σε κεντρικό ναό. Στο προαύλιο πήχτρα τα πολυτελή αυτοκίνητα -μερσεντέ και άνω. Αντιπαθώ τη μάρκα μερσεντές. Ισως επειδή ομοιοκαταληκτεί με το "τενεκές". Κοντά στην έξοδο του προαυλίου, το μικρό φορτηγό του -γνωστή φίρμα- ανθοστολιστή. Κοράκια με μαύρο παντελόνι, άσπρο πουκάμισο, μαύρη γραβάτα. Πένθιμα εντελώς. Μια κυρία επί των υπογραφών, σε τραπεζάκι σκεπασμένο με χρυσοκέντητο ύφασμα, ακριβώς έξω από την κεντρική είσοδο του ναού, με μαύρη μπλούζα και μαύρη φούστα πουαντιγέ με λευκές μικρούτσικες βουλίτσες και νταντελίτσα μαύρη στο στρίφωμα. Γόβες στιλέτο με πανύψηλο τακούνι, αιχμηρότατες. Ο αστράγαλος πολύ σέξυ. Θυμήθηκα κάποιον που είχε ερωτευτεί τους αστραγάλους μου. Πάλαι ποτέ. Στεφάνια από λευκά χρυσάνθεμα. Μερικά με ένα μπουκέτο κόκκινα τριαντάφυλλα στην κορυφή. Ενα με άσπρα τριαντάφυλλα. Κορδέλες λευκές, πλατειές, ακατάληπτα αρκτικόλεξα με γράμματα χρυσά. Ο ναός διακριτικά στολισμένος. Το φέρετρο από μαύρο ξύλο, βαρύτιμο, λουστραρισμένο.
Εφτασα όταν είχε αρχίσει η λειτουργία και έμεινα απέξω αρκετή ώρα, ίσα να καπνίσω ένα τσιγάρο, ώσπου να τελειώσουν οι παπάδες και να αρχίσουν οι επικήδειοι λόγοι. Μίλησαν 6-7 πρόσωπα περιωπής. Η καντηλανάφτισσα αδημονούσε, "κι άλλος;" αναρωτιόταν δυνατά μόλις έφτανε ένας ομιλητής στο μικρόφωνο. Εξήραν το έργο της επιστήμονος, το ήθος της, την ικανότητά της στη διδασκαλία, τη νέα μέθοδο που εφηύρε στον τομέα της. Ενας είπε ότι θα εξακολουθήσει να την εφαρμόζει και ότι η σχολή θα διοργανώνει στο εξής σεμινάρια στο όνομα της εκλειπούσης. Μια τελευταία κυρία απήγγειλε ένα ποίημα στα γαλλικά. Τα στέφανα είχαν ήδη φορτωθεί, πριν αρχίσουν οι επικήδειοι, και το φορτηγό είχε φύγει για το νεκροταφείο -υποθέτω.
Οι στενοί συγγενείς έλαβαν θέσεις κοντά στην έξοδο του ναού και ο κόσμος πριν βγει τους χαιρετούσε θερμά ή συγκρατημένα. Στεκόμουν όρθια στην πλευρά με τα καθίσματα, πριν φτάσουν οι στενοί συγγενείς, και η καντηλανάφτισσα με έσπρωξε να πάω στην απέναντι πλευρά. Οταν χαιρέτισα το σύντροφο της, χήρο πλέον, και επέστρεψα στη θέση μου, η καντηλανάφτισσα "συγγνώμη, δεν ήξερα ότι είστε της οικογενείας" μου είπε.
Ο ναός είχε μεγάλη χωρητικότητα και για αρκετή ώρα έβγαινε κόσμος απο μέσα. Βγήκα έξω και παρατηρούσα το μικρό πλήθος. Κουστουμαρισμένοι κύριοι και κυρίες, αντήλασσαν φιλοφρονήσεις χαμογελαστοί, μερικοί με βλέμμα ιδιαίτερα λαμπερό. Δικαιολογημένοι, σκέφτηκα, μια καλή θέση άδειασε και αδημονούν οι μνηστήρες. Ελάχιστοι φοιτητές, όχι πάνω από 5-6. Γνώριζα ελάχιστους, και με αυτούς που γνώριζα αντάλλαξα ματιές. Για μια στιγμή βρέθηκε πλάι μου η αδελφή της και μου είπε "τι να πει κανείς τέτοιες ώρες" και της απάντησα "σκατά!" σφίγγοντάς της το μπράτσο. Με αγκάλιασε και φιληθήκαμε.
Η κολλητή μου κανόνιζε ποιο αυτοκίνητο θα πάρει ποιον για το νεκροταφείο. Της είπα ότι προτιμώ να πάω μετά από μερικές μέρες στον τάφο. Αυτή η πανηγυριώτικη κατάσταση μου έσπαγε τα νεύρα. "Εχεις δίκιο" μου απάντησε χαμογελαστή και έτρεξε να εξυπηρετήσει ή να διευθύνει την κυκλοφορία στην έξοδο του προαυλίου. Γινόταν πράγματι χαμός. Κυκλοφοριακό κομφούζιο. Λίγο πριν το μεσημέρι, έτσι κι αλλιώς η περιοχή έχει κυκλοφοριακό πρόβλημα και σήμερα -λόγω κηδείας και Σαββάτου- ήταν ιδιαίτερα οξύ.
Πήρα το δρόμο για το σπίτι ελαφρά παραζαλισμένη, σα να μη συνέβη αυτό που μόλις είχα ζήσει. Δεν ήθελα να πάρω κάποιο τροχοφόρο, προτίμησα να περπατήσω καμιά δεκαριά στάσεις. Πέρασα από ένα μαγαζάκι, του οποίου γνώριζα τον ιδιοκτήτη αλλά είχα αρκετό καιρό να το επισκεφτώ. Ηταν ένας γλυκός γεράκος που έφερνε αντικείμενα από την Κίνα και ήξερε κινέζικα, έμοιαζε κιόλας με κινέζο. Νομίζω ένας από τους γονείς του είχε κινέζικη καταγωγή. Μπήκα μέσα αποφασισμένη να ψωνίσω μια μικρή τσαγιέρα, αλλά "δεν έχουμε πια τσαγιέρες για χρήση, μονάχα διακοσμητικές" μου είπε η ανηψιά του, που τη γνώριζα και μιλούσαμε παλιά για το αναπνευστικό της πρόβλημα. Τη ρώτησα "τι κάνει ο θείος σας;" και "πέθανε τον Απρίλιο" μου απάντησε "ξέρετε, είχε τα νεφρά του και έκανε αιμοκάθαρση τον τελευταίο καιρό". Κατάλαβα ότι είχα πάνω από χρόνο να περάσω από αυτό το μαγαζάκι και "πώς πάει το αναπνευστικό σας;" τη ρώτησα.
Μου απάντησε ότι νιώθει χάλια και την κουράζει η δουλειά και γι αυτό πουλάει όλα τα αντικείμενα στη μισή τους τιμή, ακόμα και τα λίγα μικροέπιπλα που είχαν απομείνει. Αποφάσισα να ρίξω μια ματιά στα ράφια, μήπως βρω κάτι να ψωνίσω. Το δυστύχημα είναι ότι είχε κάνει εικαστικές παρεμβάσεις σε πολλά γυάλινα αντικείμενα και τους είχε αλλάξει τον αδόξαστο. Το ότι περηφανευόταν γι αυτό, με άφηνε αδιάφορη. Βρήκα ένα βάζο μεγάλο γυάλινο, μπλε, από ανακυκλωμένο γυαλί. Το σήκωσα, είχε μερικές ατέλειες, αλλά "υπάρχει άλλο ένα στη βιτρίνα" μου είπε, ήταν σε καλύτερη κατάσταση και το αγόρασα 8 ευρά. Χάζευα κάτι παράξενα τριγωνάκια από πλεξιγκλάς με μικρούτσικους κύβους κολλημένους επάνω τους, "είναι βάσεις για δαχτυλίδια" μου είπε, "αν σας αρέσουν πάρτε τις, δε θα σας χρεώσω τίποτα" με διαβεβαίωσε και τις έριξε στη σακούλα με το βάζο.
Περιεργάστηκα τα μικροέπιπλα. Εμένα δεν μου αρέσουν, αλλά η μικρή μου τρελαίνεται για εξωτικά πράγματα. Οι τιμές ήταν εξευτελιστικές για αυτά που είχαν έρθει από την Κίνα εδώ και μερικές δεκαετίες. Λιγότερο από 300 ευρά. Κυαλάρισα ένα με παράξενο σχήμα, σαν ένα τεράστιο ξύλινο οχτάρι με ροζ τριανταφυλλάκια ζωγραφιστά -στην Κίνα, ευτυχώς. Ηταν λίγο φθαρμένες οι ζωγραφιές. Μου είπε ότι θα μου το αφήσει 60 ευρά και την παρακάλεσα να μη διορθώσει τις ζωγραφιές. Λέω να πάω τη Δευτέρα να το πάρω.
Πλησιάζοντας στο σπίτι μου, θυμήθηκα τη θεία μου την Αννα που έλεγε ότι μετά από κηδεία δεν πρέπει να πηγαίνουμε κάπου χωρίς να κρατάμε κάτι γλυκό και πήγα στο φούρνο και αγόρασα ένα κανταΐφι. Ανέβηκα στο διαμέρισμά μου, έβγαλα παπούτσια και ρούχα, πλύθηκα κι έφαγα το γλυκό. Είδα τα μέηλ μου, έγραψα ένα σχόλιο στο ΝΑΤΟ, τελειώνω και αυτό το ποστ και πάω γραμμή για ύπνο. Η κηδεία, αν και καθωσπρέπει, δεν μου άρεσε καθόλου. Θυμήθηκα τη μοναδική κηδεία που μου άρεσε, αλλά γι αυτή θα γράψω αφού περάσει αρκετός καιρός. Ολο για πένθιμα θα γράφω; ΟΥΦΦΦΦ